Daäp Taét Nuùi Löûa
Tyø kheo Na Tieân
email: sunatien@usa.net-oOo-
Ngöôøi ta xoân xao lo sôï, baøn taùn veà chuyeän naêm 2000, döï ñoaùn nhöõng ñieàu bieán thieân bieán ñòa seõ xaûy ra. Phaàn ñoâng ngöôøi ta lo tìm kieám döï tröõ thöùc aên, caát giöõ tieàn baïc, döï ñònh vaøo vieäc phoøng thaân. Baùo chí nhieàu nôi baûo California seõ troâi ra bieån, theá chieán seõ xaûy ra, ñoäng ñaát seõ nöùt lôùn, nuùi löûa seõ phun ngoøi. Nhieàu ngöôøi ñeán chuøa caàu trôøi khaån Phaät, laém keû ñeán thaùnh ñöôøng xin ñöôïc ban ôn.
Vaän naïn naêm 2000 coù theå coù, coù theå khoâng, nhöng caùi naïn khoå taâm khoå trí trong taâm moãi ngöôøi thì luoân luoân coù. Taâm ngöôøi ta ñang luoân bò ñoäng, nuùi löûa trong taâm ñang luoân buøng noå. Thay vì lo ñeán chuyeän thay trôøi ñoåi ñaát, chuùng ta haõy tìm caùch giaûi quyeát caùi nuùi löûa trong taâm mình laø hôn.
Con ngöôøi ta laø moät nuùi löûa. Moãi ngöôøi laø moät caùi nuùi löûa bieát ñi. Loaïi nuùi löûa naøy nguy hieåm hôn nhöõng nuùi löûa beân Hawaii nhieàu, vì chuùng ta khoù bieát ñaâu maø traùnh. Laø nuùi löûa thieân nhieân, laâu laâu chuùng môùi noå moät laàn, vaø chæ noå treân choùp nuùi roài nham thaïch traøn xuoáng, sau ñoù laïi nguû yeân. Nhöng nuùi löûa ngöôøi thì raát ña daïng. Chuùng khoâng noå moät kieåu nhö nuùi löûa thieân nhieân maø laïi noå loaïn, noå moïi luùc, noå moïi nôi. Nuùi löûa thieân nhieân thì laâu laâu môùi noå moät laàn, nhöng nuùi löûa ngöôøi thì noå maõi, maø laïi thích noå. Vì si meâ, ngöôøi ta thích bò ñoát vaø thích noå. Vì taø kieán, ngöôøi ta thaáy caùi toát vaø laïc thuù trong khoái löûa naøy.
Phaät Noùi Chuùng Sanh Bò Thieâu Ñoát
Sau khi ñaéc ñaïo quaû giaûi thoaùt khoâng bao laâu, moät luùc noï Ñöùc Theá Toân cuøng taêng chuùng truù taïi Gaøya. Trong moät thôøi Phaùp cho nhöõng tu só thôø thaàn löûa, Ngaøi thöùc tænh hoï raèng taát caû chuùng sanh ñang bò löûa thieâu ñoát vaø caàn phaûi thaáy roõ söï thaät ñeå thoaùt ra:
-- Taát caû ñeàu bò boác chaùy, naøy caùc tyø kheo. Maét, caûnh traàn vaø nhaõn thöùc bò boác chaùy. Nhaõn xuùc bò boác chaùy. Nhöõng caûm thoï - laïc thoï, khoå thoï vaø trung tính thoï - duyeân töø nhaõn xuùc khôûi leân ñeàu bò boác chaùy. Bò boác chaùy vì ñaâu? Bò boác chaùy vì löûa tham, löûa saân, löûa si. Bò boác chaùy bôûi sanh, giaø, cheát, saàu, bi, khoå, öu, naõo.
-- Taát caû ñeàu bò boác chaùy, naøy caùc tyø kheo. Tai , aâm thanh, nhó thöùc vaø nhó xuùc; muõi, muøi höông, tyõ thöùc vaø tyõ xuùc; löôõi, vò, thieät thöùc vaø thieät xuùc; thaân, caùc xuùc chaïm, thaân thöùc vaø thaân xuùc; taâm, ñoái töôïng cuûa taâm, taâm thöùc vaø taâm xuùc ñeàu bò boác chaùy. Nhöõng caûm thoï - laïc thoï, khoå thoï vaø trung tính thoï - duyeân töø nhöõng loaïi xuùc naøy khôûi leân ñeàu bò boác chaùy. Bò boác chaùy vì löûa tham, löûa saân, löûa si. Bò boác chaùy bôûi sanh, giaø, cheát, saàu, bi, khoå, öu, naõo (Kinh Löûa Chaùy - Töông Öng Boä).
Caùi Khoå Nuùi Löûa vaø Nguyeân Nhaân Bò Khoå
Löûa ôû ñaây chæ cho oâ nhieãm trong taâm nhö tham aùi, öôùc voïng, aùi duïc, phieàn giaän, ganh tyï, baát maõn, saân haän, si meâ, buoàn chaùn, ngaõ maïn, kieâu caêng, böôùng bænh, taø kieán v.v... Töø thôøi coå xöa, luùc vuõ truï vöøa hình thaønh cho ñeán töông lai khi vuõ truï hoaïi dieät, chuùng sanh luoân bò nhoát trong caùi nuùi löûa oâ nhieãm cuûa chính mình. Giaûi thoaùt ra khoûi caùi nguïc löûa naøy luoân luoân laø moät vaán ñeà.
Ñöùc Phaät coù bi quan khoâng khi Ngaøi daïy raèng taát caû nhöõng gì nôi thaân vaø taâm chuùng ta ñeàu ñang bò boác chaùy? Taïi sao Ñöùc Phaät khoâng noùi coù caùi bò ñoát chaùy nhöng cuõng coù caùi raát sung söôùng? Taïi sao Ngaøi khoâng noùi höôûng thuï vaät chaát vaø aên uoáng nguû nghó laø söôùng, vui chôi giaûi trí laø söôùng, soáng moät cuoäc ñôøi dö daõ tieàn cuûa laø söôùng, coù nhieàu ngöôøi thöông mình laø söôùng, muoán gì ñöôïc naáy laø söôùng? Nhöng Ngaøi laïi daïy raèng: nhöõng caûm thoï söôùng, caûm thoï khoå, ngay caû caûm thoï trung tính (khoâng söôùng khoâng khoå) ñeàu laø khoå, ñeàu bò ñoát chaùy caû. Vì oâ nhieãm tham saân si neân taát caû ñeàu bò ñoát chaùy. Haïnh phuùc töø caûm thoï chæ laø haïnh phuùc cuûa söï bò ñoát chaùy, nhö con thieâu thaân ñang chaäp chôøn treân ñoáng löûa, chæ höôûng ñöôïc moät chuùt haïnh phuùc giaû taïo vaøi giaây ngaén nguûi maø thoâi.
Ngöôøi khoâng haønh thieàn quaùn, chöa töøng höôûng ñöôïc haïnh phuùc cuûa taâm ñònh, chöa kinh nghieäm ñöôïc haïnh phuùc khoâng ñieàu kieän cuûa nieát-baøn, thì haïnh phuùc khoaùi laïc cuûa ngöôøi aáy chæ naèm treân caûm thoï cuûa thaân vaø taâm, phaùt sanh töø söï xuùc chaïm giöõa saùu giaùc quan nhaõn, nhó, tyû, thieät, thaân vaø taâm vaø caùc ñoái töôïng cuûa chuùng. Ví duï, moät ngöôøi ñaõ höôûng ñöôïc ñieàu gì sung söôùng trong quaù khöù, nay hoài töôûng laïi, cuûng caûm thaáy ñoâi chuùt vui thích. Ñaây laø laïc thoï veà taâm. Hay ngöôøi aáy chôït nhôù ñeán lôøi noùi choïc gheïo cuûa ai ñoù, boång nhieân noåi töùc, thì ñaây laø khoå thoï veà taâm. Hay khi ñang ñi ngoaøi trôøi tuyeát laïnh giaù, khi vaøo nhaø lieàn thaáy aám aùp deã chòu. Ñoù laø laïc thoï cuûa thaân. Taát caû nhöõng caûm thoï naøy ñeàu luoân sanh leân roài dieät maát ngay, sanh dieät khoâng ngöøng. Nhöng khi taâm ñaõ höôûng ñöôïc caûm thoï aáy roài thì lieàn phaùt sanh öa thích (aùi), trôû neân dính maéc vaøo ñoù (thuû) roài khoâng ngöøng vöôn tôùi chuïp baét caûm thoï ñang sanh dieät phía tröôùc ñeå ñöôïc höôûng nhieàu hôn.
Chuùng ta coù theå ví oâ nhieãm tham saân si nhö nham thaïch noùng ñoû naèm trong loøng nuùi, vaø söï phaûn öùng cuûa tham saân si khi thaân taâm xuùc chaïm ñoái töôïng toát xaáu cuõng gioáng nhö nuùi löûa ñang buøng noå. OÂ nhieãm tham saân si khi coøn naèm yeân döôùi beà saâu cuûa taâm ñöôïc goïi laø oâ nhieãm nguõ ngaàm, khi gaëp ñoái töôïng gì kích thích laøm taâm khôûi leân söï öa thích hay gheùt boû, goïi laø oâ nhieãm khôûi ñoäng. Luùc naøy, taâm ngöôøi ta ví nhö ngoïn nuùi löûa tuy chöa noå nhöng nham thaïch beân trong ñang cuoàng leân cuoän xuoáng, saép söûa traøo ra. Luùc naøy, ngöôøi aáy laø moät naïn nhaân ñang bò thieâu ñoát khoå sôû vì chaát noùng ñang phaùt ñoäng trong taâm mình. Roài khi quaù thích hay quaù giaän, hay quaù si meâ, vaø vì khoâng chaùnh nieäm laïi chaúng bieát hoå theïn, ngöôøi aáy baát chaáp ñaïo ñöùc cöù laøm quaáy noùi baäy cho haû côn tham saân. Ñoù laø oâ nhieãm noå buøng. Roài daõ söõ moät ngöôøi khi lo sôï ñieàu gì quaù ñaùng, thaát tình ai, hay thuø haän ai quaù ñoä, ñeán noåi taâm khoâng coøn khaû naêng trôû veà traïng thaùi ngôi nghó maø chaïy luoân theo oâ nhieãm nhö dieàu ñöùt daây, thì ngöôøi aáy ñaõ trôû thaønh ñieân.
Ñoù laø ba traïng thaùi oâ nhieãm luoân luoân ñoát chaùy chuùng sanh: oâ nhieãm nguû ngaàm, oâ nhieãm khôûi ñoäng vaø oâ nhieãm boäc phaùt. Phaät daïy raèng taát caû chuùng sanh trong tam giôùi bò ñoát vì oâ nhieãm. Nhöng vì si meâ, ngöôøi ta khoâng thaáy mình bò ñoát neân chaúng caàn tìm caùch chöõa löûa. Hoaëc vì taø kieán, hieåu sai, ngöôøi ta thaáy mình bò ñoát, laïi töôûng raèng phaûi bò ñoát nöûa môùi heát chaùy - baèng caùch höôûng thoï nguõ duïc thaät nhieàu, hoaëc phaûi thöïc haønh nhieàu phöông phaùp heát söùc cam khoå ñeå cheá ngöï caùc caûm thoï cuûa thaân taâm theo loái khoå haïnh haønh xaùc. Ba loaïi löûa naøy ví nhö nhöõng con raén hoå mieäng ñaày noïc ñoäc, hay nhö daï xoa quæ döû nhe nanh muùa vuoát saün saøng aên thòt chuùng sanh. Vì vaäy, trong baøi Kinh Löûa Chaùy, sau khi Ñöùc Phaät noùi taát caû ñeàu bò ñoát, Ngaøi daïy tieáp raèng:
-- Thaáy vaäy, naøy caùc tyø kheo, haønh giaû nhaøm chaùn ñoái vôùi maét, nhaøm chaùn ñoái vôùi caùc saéc, nhaøm chaùn ñoái vôùi nhaõn thöùc, nhaøm chaùn ñoái vôùi nhaõn xuùc. Do duyeân nhaõn xuùc khôûi leân caûm thoï gì, laïc, khoå, hay baát khoå baát laïc; vò aáy nhaøm chaùn ñoái vôùi caûm thoï aáy. (Vò aáy nhaøm chaùn ñoái vôùi tai, caùc thinh, nhó thöùc , muõi, löôõi, thaân, yù..., vò aáy nhaøm chaùn ñoái vôùi caûm thoï aáy).
--Do nhaøm chaùn neân vò aáy ly tham. Do ly tham neân vò aáy ñöôïc giaûi thoaùt. Trong söï giaûi thoaùt, vò aáy bieát raèng: "Ta ñaõ giaûi thoaùt". Vò aáy bieát roõ: "Sanh ñaõ taän, Phaïm haïnh ñaõ thaønh, nhöõng vieäc neân laøm ñaõ laøm, khoâng coøn taùi sanh trong tam giôùi naøy nöõa".
Daäp Taét Nuùi Löûa
Chuùng ta thaáy trong ñoaïn kinh treân coù ba chöõ chính yeáu la:ø nhaøm chaùn, ly tham vaø giaûi thoaùt.
Chuùng ta seõ khoâng bao giôø chaùn moät ñieàu gì khi thaáy noù luoân ñem laïi nguoàn an laïc haïnh phuùc maø chaúng heà vöông vaán naõo phieàn. Nhöng ñieàu naøy thì khoâng bao giôø coù trong theá giôùi höõu vi. Nhöõng gì thuoäc veà höõu vi (taâm vaø caùc theå vaät chaát) ñeàu laø voâ thöôøng, khoå vaø voâ ngaõ. Vì chuùng laø voâ thöôøng, neân chi phaùt sanh ra khoå. Baát cöù caùi gì maø töï noù thay ñoåi hoaøi vaø coù nhieàu khoå naõo, noù khoâng thuoäc quyeàn cai quaûn cuûa ta thì laø voâ ngaõ.
Nhöng vì khoâng coù thieàn trí, hay laø trí tueä baùt nhaõ (Phaïn ngöõ Pali: Panna- bhavanamayapanna, aâm Taøu chuyeån Vieät thaønh Baùt-nhaõ) neân ngöôøi ta laàm töôûng duø söï vieäc treân ñôøi coù khoå nhöng vaãn coù söôùng, neáu cöù coá gaéng tìm kieám caùi söôùng vaø khoân kheùo traùnh neù caùi khoå thì theá naøo cuõng seõ ñöôïc höôûng nhieàu hôn. Vì vaäy maø ngöôøi ta luoân kieám tìm. Nhö ngöôøi ñaõ ñöùng tuoåi maø vaãn coøn theøm khaùt aùi tình, suoát cuoäc ñôøi ñaõ traõi qua bieát bao côn chua cay chaùt ñaéng, ñau khoå ñaõ nhieàu, nhöng cuõng maõi hoaøi xoâng pha tìm kieám cho ñöôïc moät gioït tình thöông. Söï thaät thì caùi goác khoå naõo naèm nôi voâ minh vaø tham aùi trong taâm mình chöù khoâng phaûi ôû ñaâu beân ngoaøi. Vì khoâng thaúm thaáu ñöôïc raèng taát caû caùc phaùp höõu vi ñeàu laø voâ thöôøng, khoå naõo vaø voâ ngaõ neân ngöôøi aáy chöa nhaøm chaùn vôùi caùc duïc traàn. Vì khoâng bieát raèng caùi khoå naèm nôi oâ nhieãm tham saân si trong taâm mình, haïnh phuùc naèm nôi söï ñoaïn dieät tham saân si, neân ngöôøi aáy chaúng heà chòu quay trôû laïi nhìn vaøo beân trong haàu giaûi quyeát vaán ñeà.
Khi haønh thieàn quaùn, taäp trung chaùnh nieäm chìm vaøo nhöõng ñoái töôïng trong thaân vaø taâm cuûa mình, daàn daàn taâm haønh giaû ñöôïc an tònh ñònh tænh. Haønh giaû seõ thaáy raèng nhöõng theå vaät chaát nôi thaân (phaåm daïng ñaát nöôùc gioù löûa) ñeàu thay ñoåi sanh dieät nhanh choùng. Haønh giaû seõ kinh nghieäm ñöôïc Khoå töø söï thaáy roõ hieän töôïng voâ thöôøng. Khi coù thieàn trí thaáy roõ voâ thöôøng, haønh giaû seõ ñoàng thôøi coù tueä giaùc thaáy raèng caùi gì maø sanh dieät mau choùng thì ñeàu baát toaïi nguyeän. Haønh giaû kinh nghieäm ñöôïc söï aùp böùc vaø khoå sôû phaùt sanh töø nhöõng hieän töôïng naøy. Ñaây laø hieän töôïng khoå. Ñoàng thôøi, taâm haønh giaû böøng saùng thaáy raèng baát cöù caùi gì (thaân vaø taâm) maø thay ñoåi vaø khoå thì khoâng phaûi laø ta hay cuûa ta. Chuùng khoâng theo yù muoán hay söï kieåm soaùt cuûa ta, chuùng chaúng coù caùi gì laø thöïc theå. Chuùng hoaøn toaøn roãng khoâng, khoâng coäi reã, nhöng laïi thay ñoåi vaø khoå. Ñaây laø hieän töôïng voâ ngaõ haønh giaû kinh nghieäm ñöôïc.
Khi ñi saâu vaøo loä trình thieàn quaùn, kinh nghieäm roõ tam töôùng voâ thöôøng, khoå vaø voâ ngaõ, haønh giaû phaùt sanh söï chaùn naõn ñoái vôùi caùc phaùp höõu vi. Khi chaùn naõn thì haønh giaû seõ khoâng tham aùi baùm níu vaøo nhöõng ñoái töôïng aáy nöõa. Ñaây laø ly tham: khoâng tham chaáp vaøo nguõ uaån saéc, thoï, töôûng, haønh, thöùc, nhöõng taäp hôïp taïo neân caùi goïi laø con ngöôøi. Khi khoâng tham aùi chaáp thuû nöõa thì giaûi thoaùt vaäy. Tham aùi laø dính laïi, laø khoå. Xaû ly laø thoaùt ra, laø yeân. Coù vaäy thoâi. Nhöng muoán ñöôïc giaûi thoaùt thaät söï thì phaûi haønh thieàn quaùn môùi coù trí tueä xaû ly.
Phöông Phaùp Daäp Taét Nuùi Löûa
Laøm sao ñeå aùp duïng baøi kinh naøy haàu daäp taét nhöõng nuùi löûa ñang ñi ñöùng naèm ngoài cuûa chuùng ta? Ñaàu tieân, chuùng ta caàn phaûi nhaän ñònh raèng chuùng ta ñang bò ñoát thaät söï. Bò ñoát vì sanh giaø beänh cheát. Bò ñoát vì oâ nhieãm tham saân si. Nhöõng ñoái töôïng beân ngoaøi kích thích caùc giaùc quan laøm phaùt ñoäng tham saân si cuõng ñeàu laø löûa, laø khoå noát. Neáu nhaän thöùc ñöôïc raèng chuùng ta ñang bò ñoát thì chuùng ta seõ heát loøng tìm caùch chöõa löûa. Vaäy laø chuùng ta ñaõ thaønh coâng trong böôùc ñaàu.
Böôùc keá tieáp, muoán chöûa löûa thì phaûi laøm hai ñieàu:
1. Traùnh xa nhöõng nguyeân nhaân phaùt hoûa, ñöøng laøm noù chaùy theâm. Xa laùnh nhöõng gì oàn aøo phieàn toaùi, xa laùnh nhöõng gì kích thích tham saân si trong taâm ta, xa laùnh nhöõng gì laøm taâm khoâng ñöôïc an tònh. Vaøo chuøa, thieàn vieän, hay ñeán nhöõng nôi thanh tònh tónh laëng ñeå haønh ñaïo. Hoaëc doïn moät caên phoøng cho saïch seõ, chöng baøy ñôn giaûn, taïm thôøi ôû moät mình yeân tònh nôi ñoù ñeå haønh thieàn. Haønh giaû trôû veà vôùi söï an tònh thanh bình. Ñaây laø thaân aån cö.
2. Töôùi nöôùc daäp taét löûa. Khi coù thaân aån cö, haønh giaû haønh thieàn seõ ñöôïc taâm aån cö. Muoán haønh thieàn, tröôùc tieân, haønh giaû caàn phaûi phaùt nguyeän giöõ giôùi vaø giöõ giôùi ñaõ nguyeän cho trong saïch. Ít nhaát cuõng laø nguõ giôùi. Ñoái vôùi ngöôøi taïi gia cö só, trong thôøi gian haønh thieàn thì neân giöõ baùt quan trai giôùi.
Ñieàu quan troïng khoâng theå thieáu soùt ñöôïc khi haønh thieàn laø söï thu thuùc luïc caên. Nhôø coù chaùnh nieäm thu thuùc luïc caên, taâm haønh giaû khoâng deã daøng bò traàn caûnh cuoán troâi ñi veà quaù khöù vò lai, cuõng khoâng ñeå traàn caûnh kích thích laøm boác löûa tham saân si. Nhôø vaäy, taâm haønh giaû seõ ñöôïc nguoäi daàn vaø tònh laïi.
Vì vaán ñeà ôû ñaây laø daäp taét löûa oâ nhieãm chöù khoâng phaûi chæ taïm thôøi ñeø noù xuoáng neân haønh giaû caàn thöïc haønh thieàn quaùn minh (thieàn quaùn töù nieäm xöù - minh saùt tueä, Phaïn ngöõ Pali goïi laø Satipatthana-vipassana) ñeå coù trí tueä giaûi thoaùt. Neáu haønh giaû chæ muoán cho taâm taïm thôøi ñöôïc an tònh chöù khoâng muoán coù trí tueä ñeå giaûi thoaùt thì haønh giaû haønh thieàn vaéng laëng (samatha), nhö nieäm Phaät, nieäm taâm töø v.v... Tuy nhieân, thieàn quaùn cuõng ñem laïi cho haønh giaû taâm bình an, ñònh tænh raát saâu xa.
Vì ñaây khoâng phaûi laø baøi vieát noùi chi tieát veà thieàn neân luùc naøy chuùng ta chæ ñeà caäp ñeán vaøi neùt ñaïi cöông. Haønh giaû ngoài nôi thích hôïp, trong tö theá ngay thaúng vaø thoaûi maùi, chuù taâm quan saùt tieán trình hôi thôû vaøo thôû ra nôi ñaàu muõi hay nôi vuøng buïng. Ñoái vôùi haønh giaû sô cô, khi ngoài thieàn, hôi thôû laø ñeà muïc chính, caùc ñeà muïc khaùc nhö suy nghó, phoùng daät, buoàn nguõ, ñau, nhöùc, moûi, vui, söôùng, khoå v.v... ñeàu laø ñeà muïc phuï. Haønh giaû caàn chuù taâm theo doõi tieán trình nôi ñeà muïc chính caøng laâu caøng toát. Chæ khi naøo caùc ñeà muïc phuï quaù roõ raøng, chuùng keùo taâm haønh giaû rôøi khoûi ñeà muïc hôi thôû thì haønh giaû môùi nieäm caùc ñeà muïc phuï aáy. Khi ñeà muïc phuï chaám döùt thì haønh giaû laïi chuù taâm trôû veà vôùi ñeà muïc chính laø tieán trình cuûa hôi thôû nôi ñaàu muõi hay vuøng buïng.
Sau khi toïa thieàn, haønh giaû caàn ñi thieàn haønh. Khi thieàn haønh thì ñeà muïc chính laø tieán trình böôùc chaân, thay vì tieán trình hôi thôû nhö khi toïa thieàn. Phöông thöùc di chuyeån chaùnh nieäm töø ñeà muïc chính qua ñeà muïc phuï cuõng gioáng nhö luùc toïa thieàn. Nhôù laø caàn phaûi haønh thieàn cho nghieâm tuùc, phaûi thu thuùc luïc caên, phaûi coù chaùnh nieäm kyû löôûng, khaéng khít, saâu xa, thaáu ñaùo vaø xuyeân suoát qua ñeà muïc. Khoâng neân vöøa thieàn haønh vöøa töôûng töôïng ñeán nhöõng chuyeän hoàn böôùm mô tieân!
Ngoaøi ra, nhöõng ñoäng taùc khaùc cuõng caàn phaûi chuù taâm chaùnh nieäm. Taát caû caùc tieán trình cöû ñoäng nhö aên, uoáng, quay, cuùi, co, duoãi, ñi, ñöùng, naèm, ngoài v.v... cuõng ñeàu ñöôïc chuù taâm theo doõi quan saùt thaät thaáu ñaùo.
Nhôø coù chaùnh nieäm lieân tuïc, khaéng khít treân ñeà muïc sanh khôûi khoâng giaùn ñoaïn, taâm haønh giaû daàn daàn taäp trung treân ñeà muïc chaùnh nieäm ñöôïc laâu hôn, ñònh trôû neân vöõng vaø saâu hôn, haønh giaû kinh nghieäm ñöôïc söï an laïc hó maõn, haïnh phuùc tuyeät vôøi cuûa taâm ñònh. Taâm haønh giaû luùc aáy raát trong saùng ñaày naêng löïc. Naêm trieàn caùi (tham aùi, saân haän, hoân traàm, phoùng daät, hoaøi nghi) vaéng boùng, haønh giaû taïm thôøi thoaùt ra ñöôïc söï aùp böùc cuûa tham saân si. Taâm haønh giaû khoâng chaïy veà quaù khöù, chaúng öôùc voïng ôû töông lai. Haønh giaû caûm thaáy nguoàn haïnh phuùc, an laïc ñaày aép thaám nhuaän toaøn thaân taâm. Ñaây laø taâm aån cö.
Luùc naøy ñöùc tin haønh giaû caøng maïnh, tinh taán caøng nhieàu, chaùnh nieäm caøng nhanh, saéc beùn vaø lieân tuïc, ñònh caøng saâu vaø beàn, thieàn trí seõ töï ñoäng hieån loä. Haønh giaû töï mình kinh nghieäm ñöôïc tam töôùng voâ thöôøng, khoå naõo vaø voâ ngaõ, roài theo ñaø tuaàn töï cuûa phaùp haønh, haønh giaû vöôït qua caùc giai ñoaïn tieán trieån trong tueä minh saùt, taâm ngaøy caøng xaû ly vaø seõ ñeán giai ñoaïn chöùng ñaït ñaïo tueä, quaû tueä vaø nieát-baøn. Coù boán ñaïo tueä. Moãi ñaïo tueä böùng goác ñöôïc moät soá oâ nhieãm. Ñeán khi chöùng ngoä ñaïo quaû Alahaùn thì taát caû oâ nhieãm nguõ ngaàm ñeàu ñöôïc döùt saïch. Ñaây goïi laø tyï phieàn naõo aån cö.
Ñeán ñaây, Ñöùc Phaät daïy: "Sanh ñaõ taän, Phaïm haïnh ñaõ thaønh, nhöõng vieäc neân laøm ñaõ laøm, khoâng coøn taùi sanh trong tam giôùi naøy nöõa".
Chuùng Ta Haõy Laøm Theo Lôøi Phaät Daïy
Haønh thieàn ñaâu coù khoù khaên gì, chaúng toán tieàn mua maø laïi höôûng ñöôïc raát nhieàu haïnh phuùc cao thöôïng. Haïnh phuùc trong thieàn thì nhieàu gaáp tyû laàn haïnh phuùc beân ngoaøi. Khoâng haønh thieàn thì chuùng ta chæ laø nhöõng nuùi löûa di ñoäng. Raát khoå. Ñöùc Phaät ra ñôøi vôùi muïc ñích giuùp giaûi thoaùt chuùng sanh ra khoûi nhaø löûa oâ nhieãm. Nhöng Ngaøi chæ chæ cho chuùng ta phöông phaùp vaø loä trình ñeå ñi ñeán nôi thoaùt khoå, coøn thöïc haønh hay khoâng laø phaän söï cuûa moãi ngöôøi chuùng ta.
Naêm 2000 ñaõ ñeán. Nuùi löûa thieân nhieân muoán noå thì cöù noå, nhöng vôùi phaùp haønh Phaät daïy, nuùi löûa ngöôøi seõ ñöôïc daäp taét. Khi oâ nhieãm phieàn naõo trong taâm khoâng coøn, thì nhöõng chuyeän thay trôøi ñoåi ñaát, duø cho tam giôùi coù ñaûo ngöôïc, thì chuyeän aáy cuõng chaúng coøn laø vaán ñeà. Vì vaán ñeà chính ñaõ nhôø thieàn maø giaûi quyeát ñöôïc roài.
Nguyeän cho taát caû chuùng sanh haõy cho ñöôïc söï yeân vui.
Sö Na Tieân
Hoa Kyø, thaùng 12-1999