38. DUYÊN XƯA NGHIỆP CŨ
Câu chuyện xaœy ra ơœ một nhà giàu tại Trung Quốc ngày xưa. Truyền thống "Caœi gia vi tự" (biến nhà thành chùa) bắt nguồn từ đấy.
Một gia đình rất giàu sưœa soạn nhà cưœa đón dâu. Phú ông đang bận rộn với việc đám cưới thì gia nhân vào báo, có một vị sơn tăng đến khất thực hóa duyên. Vốn là người mộ đạo, phú ông vội vàng ra nghênh tiếp, mời sư vào nhà, thỉnh ngồi ơœ ghế thượng khách. Nhưng vị sư chỉ chống tích trượng đứng cười ha haœ. Lạ lùng trước cưœ chỉ cuœa nhà sư, nhưng phú ông không dám nghĩ đấy là người cuồng. Bơœi trông mọi dáng veœ Ngài đều có tiên phong đạo cốt, phú ông quyết đấy không phaœi là người tầm thường giaœ bộ. Ngước nhìn đôi mắt sáng như sao cuœa nhà sư, phú ông bất giác rơi lệ quỳ mọp xuống:
— Bạch hòa thượng, đệ tưœ ngu dốt, nay có phước duyên được người chiếu cố, xin người từ bi dạy baœo!
— Hà hà. Chúng sinh mê muội, làm tội ác tày trời còn hí hưœng đánh trống thổi kèn.
Trong khi nhà sư nói vậy, thì từ nhà sau vọng lên tiếng lợn kêu thống thiết. Vị sư tiếp:
— Con heo đó là cha ngươi ngày trước. Vì tham tiếc cái gia tài, ông đã tái sinh làm con heo sau chuồng nhà ngươi.
Phú ông đầm đìa nước mắt bạch:
— Bạch hòa thượng, quaœ đúng như vậy, cha con khi sắp chết cứ thao thức tiếc cái gia tài cuœa caœi một đời mồ hôi nước mắt này, và dặn đi dặn lại chúng con phaœi giữ gìn đừng hoang phí.
Nói rồi vội baœo gia nhân đình chỉ việc giết heo. Nhà sư lại nói tiếp:
— Còn đứa con gái nhà ngươi sắp cưới cho con ngươi là ai biết không?
— Bạch hòa thượng, đó là con gái nhà láng giềng cuœa con. Hai treœ có caœm tình với nhau từ nhoœ, nên khi chúng thành niên con cho chúng tác hợp thì có gì sai quấy?
— Hà hà. Mới bà bà cháu cháu đó, mà nay là vợ vợ chồng chồng. Than ôi chúng sanh có mắt như mù.
— Bạch hòa thượng, xin hòa thượng từ bi khai thị cho keœ ngu muội. Con không được rõ thánh ý.
— Có gì là mờ mịt đâu, chỉ vì ngươi không thấy! Đứa con gái kia là mẹ ngươi ngày trước. Do vì khi sắp chết, người lưu luyến đứa cháu nội không nơœ rời, nên thần thức đầu thai lại cõi đời để sống gần nó.
Phú ông nhẩm lại, thì quaœ nhiên cô gái thua cậu con 4 tuổi, nghĩa là cô ra đời đúng lúc bà mẹ ông mất, lúc con trai ông lên bố.
— Bạch hòa thượng, quaœ như ngài nói, mẹ con khi mất đã cầm chặt lấy tay đứa cháu nội, bà rất yêu cháu vì nó là đứa cháu trai duy nhất. Nay sự tình đã vậy thì con không dám làm việc ác tày đình thế kia. Xin hòa thượng chứng minh cho con được thế phát xuất gia biến nhà thành chùa.
Rạp trang hoàng cho tiệc cưới trong chốc lát được sưœa lại thành đạo tràng. Phú ông cung thỉnh vị sư lên tòa thuyết pháp cho bá tánh đến dự và coi đám cưới. Nghe xong thời pháp, mọi người đều xin quy y tam baœo, từ boœ sát sinh. Chú rể xin cha theo vị hòa thượng về núi tu hành, còn cô dâu nguyện trọn đời ơœ vậy phụng dưỡng cha mẹ cho đến khi hai thân khuất núi, rồi cô cũng xuất gia.
Lời Bàn:
Khi còn nhoœ xa cha mẹ lớn lên đã quên mất mặt mày, huống nữa là đời trước với đời sau. Trong vòng luân hồi vô tận, chúng ta đã traœi qua vô số đời sống trên mặt đất, và đã có dịp làm con cái cuœa tất caœ mọi chúng sinh. Do đó kinh Bồ tát giới cấm sát sinh và dâm dục là vậy. Sát sinh thì không khác gì giết cha mẹ cuœa mình, còn dâm dục cũng đồng nghĩa như loạn luân. Bơœi lẽ đó, suy nghĩ cho cùng thì... chỉ còn nước vô chùa tu là thượng sách, khoœi mắc tội. Hay ít nhất, không vô chùa tu hãy làm như Thúy Kiều ơœ đoạn cuối:
"Từ rày khép cưœa phòng thu,
Chẳng tu thì cũng như tu mới là."